GELOOF, HOOP EN GELUK

Zijn gelovige mensen gelukkiger dan niet-gelovige? Of is het juist omgekeerd? Zijn ongelukkige mensen eerder geneigd te geloven in een opperwezen dat troost biedt en hoop op een beter leven?
Ook al moeten ze daar dan misschien wel op wachten tot in het hiernamaals?

kaart-europa-religie-blog

Het zijn interessante vragen en er valt niet zo maar een antwoord op te geven.
Ook al laat ik er een portie statistiek op los.
Ik beperk me tot Europa en de mate van onkerkelijkheid: het Pew Research Center heeft daar onderzoek naar gedaan. Het blijkt dat Tsjechië het hoogste percentage onkerkelijken kent; 76,4%. Daarbij wel de kanttekening dat ‘onkerkelijk’ of ‘niet-aangesloten’ niet per definitie betekent dat deze mensen ongelovig zijn.
In het rapport van het Pew Research Center staat unaffiliated gedefinieerd als:
‘The religiously unaffiliated include atheists, agnostics and people who do not identify with any particular religion in surveys. However, many of the religiously unaffiliated have some religious beliefs.’

In bovenstaande kaart van Europa heb ik met kleur aangegeven waar niet-kerkelijkheid groot is (lichte kleur) en waar de kerkelijkheid hoog is (donkere kleur). Duidelijk is dat in de meeste landen in het westen en noorden van Europa het percentage niet-kerkelijken hoger is dan op bijvoorbeeld de Balkan. Midden-Europa neemt een tussenpositie in. Nederland staat met 42% niet-kerkelijken op de vierde plaats, terwijl Roemenië nog geen 1% onkerkelijken schijnt te tellen.

Bestaat er verband tussen gelukkig zijn en religiositeit?
Daarvoor kunnen we terecht bij het World Happiness Report 2015. In onderstaand kaartje heb ik op dezelfde manier als bij onkerkelijkheid het geluksgevoel van mensen verbonden met een kleurscharkering.
Naarmate een volk aangeeft gelukkiger te zijn, is de tint lichter.
In dit geval springen vooral de Skandinavische landen eruit, terwijl de bevolking op de Balkan en in Oost-Europa aanzienlijk droever gestemd is.

kaart-europa-geluk-blog

De conclusie lijkt voor de hand te liggen: er bestaat een duidelijk verband tussen enerzijds de hoogte van onkerkelijkheid en de mate van ervaren geluk.
Toch gaat dat statistisch niet op. Er blijkt namelijk geen directe en algemeen aanwijsbare samenhang tussen beide, zo blijkt als we daar een correlatieanalyse op uitvoeren.
Als we echter groepen maken van landen die hoog scoren op onkerkelijkheid, een middenpositie innemen en laag scoren op onkerkelijkheid, dan blijkt wel dat de bevolking in de eerste groep landen gemiddeld gelukkiger is dan in de middelste groep en deze beide groepen zijn weer gelukkiger dan in de laatste groep die dus laag scoort op onkerkelijkheid (en dus hoog op kerkelijkheid).

Individualisme
We hebben nu (on)kerkelijkheid en geluk bekeken. Maar er zijn meer kenmerken onderzocht van (bevolkings)groepen. Zo heeft Geert Hofstede onderzoek gedaan naar culturele dimensies: bepalende kenmerken die een cultuur in meerdere of mindere mate bezit en aan de hand waarvan culturen met elkaar kunnen worden vergeleken.
Eén van die dimensies is individualisme versus collectivisme. Individualistische culturen zijn losser georganiseerd, er is minder groepsdruk en meer nadruk op zelfontplooiing. Collectivistische culturen leggen meer de nadruk op het belang van de groep, clan of de familie.
Het blijkt dat er er een statistische correlatie bestaat tussen individualisme  en onkerkelijkheid. En trouwens ook ervaren geluksgevoel.
Maar ook hier is het natuurlijk de vraag wat wat veroorzaakt: zijn individualistisch aangelegde personen ook eerder geneigd tot onkerkelijkheid, of leidt onkerkelijkheid tot meer individualisme? En zijn individualisten gelukkiger dan mensen die hun denken en doen laten afhangen van de goedkeuring van anderen? Of zijn er nog andere invloeden. Misschien zijn individualistische culturen ook wel rijker en hebben ze een hoger Bruto Nationaal Product. Is dat dan een gevolg van dat individualisme, of omgekeerd, maakt meer rijkdom (of een beter georganiseerde sociale verzorgingsstaat) een groter individualisme mogelijk?
Zoveel vragen.
Ik kom er zeker nog een keer op terug.
Waarschijnlijk niet om ze te beantwoorden, maar om nog veel meer vragen te stellen…

Advertenties
Dit bericht werd geplaatst in infographic, onderzoek en getagged met , , , , , , . Maak dit favoriet permalink.

Een reactie op GELOOF, HOOP EN GELUK

  1. hetgoedezaad zegt:

    Gelovige mensen hebben zich verzoent met God. Niet gelovige mensen niet. Maar zijn wel schepselen van God.
    CITAAT: Het huwelijk is een prachtige uitvinding, maar een reparatiedoosje aan een fiets is dat ook. Het huwelijk komt van de Schepper/God. Een goeie vrijdag en weekend>Hopende op droog weertje en wat zon. Patricia

    Like

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s